PRONOMS COMPLEMENTS D'OBJET DIRECTS (COD) ET INDIRECTS (COI) - ZAIMKI DOPEŁNIENIA BLIŻSZEGO I DALSZEGO:
W języku francuskim, podobnie jak w innych językach, po czasownikach może występować dopełnienie bliższe lub dalsze.
Un beau jour Titi a rencontré Lili.
W powyższym zdaniu mamy do czynienia z dopełnieniem bliższym. Dlaczego? Ponieważ mówimy rencontrer quelqu'un (spotkać kogoś) – tak więc po czasowniku rencontrer nie stoi żaden przyimek.
Spójrzmy teraz na inny przykład:
Lili ... Je lui téléphone tous les jours! Je lui parle tendrement! Je lui envoie des lettres d'amour!
Titi jest szaleńczo zakochany w Lili i próbuje zwrócić na siebie jej uwagę: czułymi słówkami, listami oraz godzinnymi pogawędkami przez telefon. W tym przypadku Titi komunikuje sie z Lili na różne sposoby....
Téléphoner à quelqu'un, parler à quelqu'un, écrire à quelqu'un, to nic innego jak czasowniki komunikacji, po których (co już z pewnością zauważyłeś) występuje przyimek „à”.
Z tego powodu, jeżeli będziemy chcieli zastąpić dopełnienie dalsze, które po nich następuje (wprowadzone przyimkiem à), użyjemy zaimków dopełnienia dalszego. W powyższym zdaniu, zaimkiem dopełnienia dalszego jest lui (które zastępuje à Lili).
DOPEŁNIENIA BLIŻSZEGO (COD) - odnoszą się do osoby lub rzeczy. Zastępujemy nimi dopełnienie bliższe, aby uniknąć powtórzenia rzeczownika.
|
Pronoms compléments d'objet directs
|
|
me
|
nous
|
|
te
|
vous
|
|
le, la, l'
|
les
|
Zobacz jak zastępujemy dopełnienie bliższe stosując te zaimki:
appeler quelqu'un)
Lili: Dis, tu m'appelles ce soir, Titi?
Titi: Oui, ma chérie, je t'appelle ce soir
Pataud: Titi, tu appelles Loulou et moi ce soir aussi?
Titi: Non, je ne vous appelle pas ce soir.
Zwróć uwagę na pierwsze i drugie zdanie. Zaimki dopełnienia bliższego me, te, le et la skrócą sie jeżeli czasownik będzie zaczynał się od samogłoski.
Zaimek dopełnienia bliższego poprzedza czasownik. W czasach złożonych, takich jak passé composé, zaimek stawiamy przed czasownikiem posiłkowym avoir lub être.
Lili: Titi m'aime!
Alice: Non, il ne t'aime pas!
Lili: Titi va m'épouser!
Alice: Sois raisonnable Lili, Titi ne va pas t'épouser!
Lili: Mais si, il l'a promis quand je l'ai rencontré à Nice!
Alice: Mais il ne m'avait pas encore rencontrée!
Jedynie w przypadku trybu rozkazującego w formie twierdzącej, zaimek dopełnienia zostanie umieszczony po czasowniku, którego dotyczy:
Alice: Titi, embrasse–moi!
Loulou: Attends. Ne l'embrasse pas devant moi! Je m'en vais.
Alice: Eh bien, il est parti. SMACK!
Uwaga!
Zaimek dopełnienia bliższego musimy uzgodnić pod względem liczby i rodzaju gdy znajduje sie on przed czasownikiem posiłkowym avoir.
Un peu plus tard:
Alice: Lili, tu sais, Titi m'a embrassée!
Lili: Ce n'est pas vrai!
Alice: Alors, demande-lui, il arrive!
Lili: Titi, tu l'a embrassée, Alice?
Titi: Qui? Alice? Mais non! Je ne l'ai pas embrassée! C'est elle qui m'a embrassé!
PAF! Aie!!!
ZAIMKI DOPEŁNIENIA DALSZEGO (COI) - odnoszą się często do osoby, która pełni rolę adresata czynności.
Dopełnienie dalsze to takie, którego budowa zdania wymaga przyimka – à, na przykład parler à....
Titi a parlé à Alice.
Alice w tym zdaniu jest więc dopełnieniem dalszym.
A oto kilka innych czasowników („komunikacji”). Po nich występuje dopełnienie dalsze:
offrir quelque chose à quelqu'un
donner quelque chose à quelqu'un
prêter quelque chose à quelqu'un
emprunter quelque chose à quelqu'un
souhaiter quelque chose à quelqu'un
téléphoner à quelqu'un
écrire quelque chose à quelqu'un
envoyer quelque chose à quelqu'un
Poza tym, jest jeszcze kilka innych czasowników, które nie należą do grupy czasowników komunikacji, ale po których stosuje się dopełnienie dalsze:
plaire à quelqu'un
ressembler à quelqu'un
Jak pewnie zauważyliście, zaimki dopełnienia bliższego i dalszego różnią się od siebie tylko trzecią osobą liczby pojedynczej i mnogiej.
Podobnie jak w przypadku zaimków dopełnienia bliższego me i te przed czasownikiem zaczynającym się od samogłoski przyjmą formę skróconą: m', t'.
Alice: Titi, tu m'offres des fleurs? Et a Lili, tu lui offres des fleurs aussi, n'est-ce pas?
Titi: Oui, mais je t'offre des fleurs plus souvent!
Loulou: Tu leur as offert des fleurs à toutes les deux! Bravo! Quel séducteur!
Alice: Paf!
Miejsce zaimków dopełnienia dalszego jest również przed czasownikiem, którego się dotyczą z wyjątkiem trybu rozkazującego w formie twierdzącej:
Titi: Lili, regarde! Quelqu'un m'a envoyé un cadeau.
Lili: Qui t'offre un cadeau?
Titi ouvre le paquet
Titi: Ahh, il y a une grande bouteille de champagne!
Lili: Ah, regarde! Il y a une petite carte dedans. Qu'est-ce que c'est..... ”Bon anniversaire, mon petit écureuil! J'espère partager cette bouteille .........et la vie avec toi!”.Avec toi??? Mais il n'y a pas de signature! Explique- moi ça!
Titi: Ben.......euh......
Lili: C'est bien cette petite abeille maline, n'est-ce pas? Je vais lui parler!
Titi: Ne lui parle pas! C'est une bagatelle, c'est un petit rien!
Lili: Un petit rien? Paf!